Ulu Orta Ne? Bir İzmirli’nin Bakış Açısından
Bir sabah, İzmir’in o sıcacık kahvesinin kokusu içinde uyanıp, pencereden dışarı bakarken, kendime bir soru sordum: Ulu Orta ne ya? Bunu gerçekten merak ediyorum. Herkesin kullandığı, bazen neredeyse esprili bir şekilde de dile getirdiği bu terimi, bir türlü tam olarak çözemedim. Yani, evet, belki herkes bildiğini zannediyor ama ben… ben biraz fazla derin düşünüyorum.
Aslında Ulu Orta’nın ne olduğunu kimse de tam olarak bilemiyor olabilir. Hani işte, “bizim mahallede böyle denir” ya da “ya işte, çok ortada kalmış bir durum” gibi çok soyut bir anlamı var. Kendi içimde de bazen “Ulu Orta ne?” sorusuna verdiğim cevap, tam olarak izlediğim o kahkahalı, neşeli filmlerin finalindeki gibi bir şey oluyor: Ortada bir anlam var ama ne olduğunu tam kavrayamıyorum.
Bir Sabah Kahvesi Sohbeti: Ulu Orta’nın Gerçek Yüzü
Dün akşam bir arkadaşım geldi, “Abi, Ulu Orta ne ya?” diye bana soruyor. Yine bir İzmirli edasıyla, kafasında kocaman bir soru işaretiyle. Dediğim gibi, sabahları kahvemi içmeden net bir şekilde cevap veremiyorum. İstediği cevabı bulamayacak ama…
Ben: “Yani… Ulu Orta dediğimiz şey, ortada bir durum var ama ne olduğunu biz de anlamıyoruz.”
O: “Aha! Yani böyle… dolambaçlı mı?”
Ben: “Hıh, dolambaçlı işte. Ama biraz da ciddiyetle bakınca, aslında ortada bir şey yok.”
Bunun üzerine derin bir sessizlik oluştu. O an düşündüm: Gerçekten de bu kadar derin bir anlamı var mı? Yoksa sadece biz gençler, böyle komik komik konuşarak işin içinden sıyrılmaya mı çalışıyoruz? Ama ne olursa olsun, herhalde o terimin en önemli özelliği, en çok mizah yapmamıza sebep olması.
“Ulu Orta” Klasik Durumlar
Bir arkadaş toplantısına git, bir şişe bira aç, koy şarkıyı, ortamda herkes birbirine bakıyor. Herkesin içinde tam olarak ne yapacağını bilemediği bir hâl var. Birisi “Hadi şarkıyı değiştirelim!” der, diğeri “Bunu bırak, daha yeni başladık!” der. İşte tam o an, herkes birbirine bakarken hissettiğimiz şey, “Ulu Orta”dan başka bir şey değil.
Biri sabah kalkıp diyor ki, “Bunu yapalım, ama tam da ne olduğunu bilmiyorum.” Biri ise: “Ya yapmıyo muyuz? O zaman şimdi kime soracağız?” Tüm cevaplar Ulu Orta gibi. Herkesin bir fikri var ama aslında bir arpa boyu yol alınmıyor. Yani, her şey ortada ama anlamı belirsiz.
Bir Diğer Durum: İş yerinde de Ulu Orta var. Herkesin bir şeyi yapması bekleniyor, fakat tam olarak ne yapması gerektiği belli değil. O an, “Ya, birader, Ulu Orta işte!” dedim. Ofiste yapmamız gereken bir proje var, fakat kimse ne yapacağını bilmiyor. Herkesin sürekli “hadi ya, şu işi halledelim” diyerek birbirini yönlendirdiği bir durumda kendimi aniden Ulu Orta hissediyorum.
İzmirli Ulu Orta Hikayeleri
Bir gün arkadaşım Enis’le kafede buluştuk. Herkesin sohbeti oradan oraya savruluyor. Şu an ne konuştuğumuzu hatırlayamıyorum, ama her şey çok “ortalama” ve bir o kadar da “ortada”ydı. Tam bu sırada bir müdahale geldi:
Enis: “Bu kadar kafamız karışmışken, acaba dedikçe sorular mı çoğalıyor? Bir şeyler karar verelim, yoksa gerçekten Ulu Orta’ya dönüşecek bu durum.”
Ben: “Bence soruları sorarken biraz da komik yapalım, belki işin içinden çıkarız.”
O anda düşündüm, belki de hayat dediğimiz şey, sürekli olarak birinin, bir şeyin ortasında durduğumuz bir yolculuk. Ulu Orta gibi… aslında hiçbir yere varmıyoruz ama her şey bizden bekleniyor.
Ulu Orta ve Aslında Biz
Herkes “Ulu Orta” diyor ama belki de bu terim, aslında bizim ne kadar belirsiz, kararsız ve arada kaldığımızı anlatıyor. Hayat çok net değil, çünkü herkesin düşüncesi var ama kimse tam olarak bir yere gitmiyor. Bu yüzden Ulu Orta, belki de sadece bir mecaz değil, gerçek bir hal. Hepimizin içinde taşıdığı bir durum.
Ulu Orta demek, bence biraz da genç olmanın özüdür. Hiçbir yere tam olarak gitmeden, hiçbir şeyin ne olduğunu tam bilmeden, ama yine de sürekli bir hareket içinde olmak. Bir bakıma, en net anlamı bu!
İç Ses: “Ya da belki de sadece çok düşündüğüm için, her şey bana Ulu Orta gibi geliyor!”
O an, bir de düşündüm, belki de kimse Ulu Orta demeden önce hayatın anlamını tam olarak çözmeye çalışsa, çok sıkılırdı. Çünkü bazen net olamamak, hayatın tadını çıkarmak için en eğlenceli yol olabilir. Ulu Orta, belki de bir yerlere gitmeye çalışırken bulduğumuz yolun adı.